Giá trang sức vàng tại Trung Quốc lao dốc, cửa hàng đau đầu bài toán lợi nhuận

Mùa thu này, vàng đã mất đi vẻ lấp lánh trong mắt người mua Trung Quốc. Giá vàng thế giới xuống dưới 4.000 USD một ounce, kéo theo giá bán lẻ trang sức vàng nguyên chất có thương hiệu tại Trung Quốc, giảm từ mức đỉnh gần 1.700 nhân dân tệ một gram hồi đầu năm xuống còn khoảng 1.200 nhân dân tệ hiện nay. Các chuỗi lớn trong nước — Laomiao, Chow Sang Sang, Chow Tai Fook và Lao Feng Xiang — niêm yết giá từ 1.196 đến 1.206 nhân dân tệ một gram, giảm khoảng 100 nhân dân tệ trong một tháng và thấp hơn mức cao nhất năm nay hơn 500 nhân dân tệ.

Đà giảm này đáng chú ý vì trang sức vàng là một trong những thị trường tiêu dùng dễ thấy nhất của Trung Quốc. Đám cưới, sinh nhật và Tết Nguyên đán đều gắn với quà tặng vàng, và với nhiều gia đình, chiếc vòng vàng vừa là đồ trang sức vừa là sổ tiết kiệm. Khi giá biến động nhanh như vậy, tâm lý người mua cũng thay đổi theo. Người thì thấy đây là cơ hội, người khác lại chờ đợi, tin rằng giá còn giảm tiếp.

Sự do dự đó tác động trực tiếp đến các cửa hàng. Thợ kim hoàn kiếm tiền theo hai cách: phí chế tác cộng thêm trên giá kim loại, và biên lợi nhuận từ hàng tồn mua với giá cũ cao hơn. Khi giá giảm mạnh, hàng mua lúc đỉnh bỗng mất giá, và việc giảm giá để kéo khách trở lại sẽ bào mòn phần phí chế tác. Câu hỏi mà các nhà phân tích bán lẻ Trung Quốc liên tục đặt ra là làm sao cửa hàng vẫn có lãi khi bản thân kim loại không còn là yếu tố bán hàng.

Còn có vấn đề về cơ cấu sản phẩm. Vàng thỏi nguyên khối có mức chênh lệch giá thấp hơn nhiều so với trang sức chế tác — không thiết kế, không tay nghề, không câu chuyện thương hiệu — nhưng đó lại là thứ người mua thận trọng tìm đến khi giá giảm. Nếu người mua chuyển từ vòng có hoa văn sang thỏi vàng đơn giản, cửa hàng chỉ bán kim loại mà không có phần biên lợi nhuận để trả tiền thuê mặt bằng và nhân viên. Giới kim hoàn đã phản ứng bằng cách đẩy mạnh các mẫu nhẹ hơn, chú trọng thiết kế, và dựa vào nhu cầu cưới hỏi, vốn ít nhạy cảm với giá vì việc mua gắn với một ngày cố định.

Với người tiêu dùng, cách tính khác nhau tùy mục đích. Ai mua trang sức để đeo hằng ngày thì đang trả tiền cho thiết kế và dịch vụ nhiều như cho vàng, nên giá thế giới giảm chủ yếu là tin tốt. Ai mua để đầu tư nên so sánh điều kiện mua lại và phí chế tác của trang sức với mức chênh lệch giá hẹp hơn của vàng thỏi và vàng xu. Khoảng cách giữa hai bên có thể nuốt mất phần lớn mức chiết khấu tưởng như hấp dẫn.

Tín hiệu rộng hơn nằm ở niềm tin của các hộ gia đình Trung Quốc. Vàng là một trong số ít ngành hàng tiêu dùng vẫn giữ được chi tiêu trong một năm bán lẻ ảm đạm, và việc giá trang sức giảm kéo dài có thể làm hồi sinh sản lượng hoặc xác nhận rằng người mua đang thắt chặt chi tiêu. Phần lớn phụ thuộc vào việc giá quốc tế sẽ ổn định trên hay dưới mốc 4.000 USD mà giới giao dịch đang theo dõi.

Hiện tại, các cửa hàng đang ở thế tiến thoái lưỡng nan: giá đủ thấp để hấp dẫn người mua, nhưng chưa đủ thấp để xả hết hàng mua lúc đỉnh. Việc họ giải phóng lượng tồn kho đó nhanh đến đâu — và liệu nhu cầu mùa cưới có đến đúng hẹn hay không — sẽ quyết định đây là một đợt điều chỉnh lành mạnh hay là áp lực kéo dài hơn đối với ngành bán lẻ vàng của Trung Quốc.