Phim điện ảnh đầu tiên do AI làm của Trung Quốc thử sức khán giả

Ngày 23 tháng 10, bộ phim Sanxingdui: Future Past ra mắt tại các rạp Trung Quốc với một danh hiệu chưa từng có: phim điện ảnh đầu tiên do AI làm được cấp giấy phép phát hành tại Trung Quốc, loại giấy phép gọi là nhãn rồng, và bán vé cho công chúng. Phim do Bona Film Group, hãng đứng sau các bom tấn thương mại như The Battle at Lake Changjin và Operation Red Sea, sản xuất thông qua trung tâm sản xuất AI mà hãng lập cuối năm 2023.
Tựa phim đặt tác phẩm vào vũ trụ The Three-Body Problem, tiểu thuyết khoa học viễn tưởng của Lưu Từ Hân đã trở thành một trong những sản phẩm văn hóa xuất khẩu mạnh nhất của Trung Quốc. Câu chuyện lùi về Sanxingdui, di chỉ khảo cổ thời Đồng thau ở Tứ Xuyên với những mặt nạ và tượng đồng kỳ lạ đã mê hoặc khán giả Trung Quốc hàng chục năm. Sự kết hợp giữa bí ẩn cổ xưa và công nghệ tương lai chính là điểm bán chính của phim.
Theo ê-kíp, tác phẩm mất hai năm trên nền tảng tự phát triển mà hãng gọi là Boka Film Cloud Studio. Nhóm tạo ra hơn 1,2 triệu hình ảnh gốc, huy động gần một trăm người và chi hàng chục triệu nhân dân tệ. Đó là mức kinh phí khiêm tốn so với bom tấn Trung Quốc, nhưng cao hơn nhiều so với chi phí các clip AI ngắn tràn ngập mạng xã hội hai năm qua.
Kết quả, theo mô tả của khán giả đầu tiên và giới phê bình, là một bộ phim có bề mặt ấn tượng nhưng sức sống hạn chế. Hình ảnh thường đẹp, nhưng gương mặt lạ kỳ thay không đổi qua từng cảnh, và các nền văn minh trên màn ảnh có cảm giác đơn giản hóa, như bị rút gọn thành vài mô-típ thị giác. Công nghệ có thể dựng đám đông hay ngôi đền, nhưng chật vật với những bất quy tắc nhỏ của con người khiến nhân vật chân thật.
Chính căng thẳng đó là chủ đề thực sự của đợt phát hành. Hai năm qua, các hãng phim Trung Quốc dùng AI làm phim hài kịch, quảng cáo và video ngắn với chi phí chỉ bằng một phần nhỏ cách truyền thống. Phim điện ảnh dài là phép thử khó hơn, vì khán giả trả tiền vé và mong một câu chuyện mạch lạc, không phải màn trình diễn. Doanh thu cuối tuần đầu sẽ được cả ngành đọc như tín hiệu xem AI có thể gánh một phim phát hành đại chúng hay vẫn chỉ là công cụ cho một phần quy trình.
Việc Bona gắn tên và một suất chiếu rạp vào dự án này rất đáng chú ý. Các hãng lâu năm chủ yếu thử nghiệm âm thầm, dùng AI cho storyboard, concept art hay dọn dẹp hiệu ứng hình ảnh. Phát hành một phim hoàn toàn do AI làm trao cho công nghệ bộ mặt công khai và mời gọi so sánh với làm phim truyền thống, điều có thể không thoải mái nếu khán giả quay lưng.
Phim cũng đặt ra những câu hỏi mà điện ảnh Trung Quốc sẽ sớm phải trả lời: ghi công thế nào khi hình ảnh được tạo ra chứ không phải quay, diễn viên và nhà thiết kế được trả thù lao ra sao, và liệu nhãn rồng có nên đối xử với phim do AI làm khác phim người đóng. Chưa điều nào được giải quyết, và đợt phát hành này nhiều khả năng sẽ đẩy nhanh cuộc tranh luận.
Với khán giả toàn cầu, Sanxingdui: Future Past là bản xem trước một tương lai mà Hollywood và các nền điện ảnh khác cũng đang tiến tới, nhưng với bộ ràng buộc khác. Trung Quốc có ngành video AI lớn và chuyển động nhanh, nhà nước quan tâm mạnh đến công nghệ văn hóa, và lượng khán giả nội địa khổng lồ. Phim này sẽ thành một điều lạ hay một khuôn mẫu phụ thuộc vào vài tuần tới tại phòng vé, và vào việc phim AI tiếp theo có học được cách làm nhân vật cử động hay không.